Eerste hulp bij EHBO

Voor je aan de eigenlijke verzorging kunt beginnen, gelden twee basisregels: 

1. laat het slachtoffer zitten, stel het gerust;
2. was zelf je handen met water en zeep en vergeet ze niet af te drogen. Zowel vooraf als nadien.

De schaafwonde 

• Reinig de wonde en de huid errond met stromend water.
• Dep de huid rond de wonde droog met een schone doek.
• Dek de wonde ten slotte af met een pleister of kompres.  Kleine schaafwonden mag je open laten om te drogen.
• Ga ook na of je slachtoffer wel gevaccineerd is tegen de tetanus, anders moet je naar de dokter.
• Bekijk de video van het Rode Kruis over schaafwonden.

De snij- en steekwonde

• Net als bij de schaafwonde reinig je de omgeving en daarna ook de wonde met stromend water.  Droog de omgeving van de wond.
• Voer rechtstreekse druk uit op de wonde.  Dat doe je met een steriel kompres.
• Dek de wonde steriel af, net als bij de schaafwonde.  
• Stel de ’tetanusvraag’ (zie schaafwonde).
• Bekijk de video van het Rode Kruis over snijwonden.

Je neus bloedt

• Laat het kind zitten, met het hoofd naar voren gebogen (leeshouding).
• Knijp 10 minuten lang, zonder ophouden inderdaad, de neus dicht (net onder het neusbeen). 
• Bloedt het kind na 10 minuten nog altijd, dan probeer je opnieuw.
• Als het echt langer duurt, raadpleeg dan een dokter.

De brandwonde

Eerstegraads brandwonden: de huid is rood, licht gezwollen en pijnlijk.

• ‘Water water water, de rest komt later’: koel de wonde minstens 15 minuten lang af onder koud of lauw stromend water.  Dat vermindert de pijn en vermijdt verdere verbranding.
• Dek de wonde steriel af.  
• Ga naar de dokter.  

Tweedegraads brandwonden: de huid vertoont blaren, de huid rond de blaren is rood en voelt zeer pijnlijk aan.  

• Ook ‘Water water water, de rest komt later’: 15 minuten onder koud water.  
• Prik de vochtblaren nooit open!
• Dek de wonde steriel af.  
• Ga naar een dokter.  

Derdegraads brandwonden: de huid ziet zwart en is ongevoelig.  

• Verzorg net als tweedegraads brandwonden. 
• Raadpleeg altijd een dokter.

De blaren

• Eigenlijk kun je blaren voorkomen: plak een pleister, draag geen nieuwe schoenen op tocht, draag twee paar kousen.  Heb je er dan toch last van?  
• Laat een gesloten blaar dicht.  Als het echt hinderlijk is, dan kun je ze openprikken en ontsmetten.  
  • Was de blaar en de omgeving.
  • Ontsmet een naald met ontsmettingsalcohol.  (Gebruik ontsmettingsalcohol nooit om een wonde te verzorgen, alleen voor je materiaal!)
  • Prik met de steriele naald een paar gaatjes in de basis van de blaar, niet in het midden. 
  • Duw met een steriel kompres het vocht uit de blaar.  
  • Dek de blaar af met een pleister, kompres of tweedehuidverband. 
• Bij een open blaar knip je de wondrandjes bij en dek je de blaar af met een pleister, kompres of tweedehuidverband.

De verstuikte enkel

• Leg de enkel naar boven en zorg dat hij niet meer kan bewegen.  
• Leg 15 minuten lang een washandje gevuld met ijs of een coldpack op de enkel.  Leg ijs nooit rechtstreeks op de huid!
• Breng een laag watten aan met daarop een licht drukkend steunverband.  

De koffer zelf

• Een goed gevulde EHBO-koffer lijkt al een begin, maar dat is niet altijd waar.  
• Bekijk de vervaldatum van je producten al eens: EX.  10 02.  
• Vergeet het, dat pilletje tegen de hoofdpijn mag je al sinds oktober 2002 niet meer gebruiken.  

Wat er zeker in moet zitten: 

• Ontsmettingsmiddel
• Zuurstofwater
• Brandwondenzalf
• Zalf voor verstuikingen of kneuzingen
• Zalfje voor insectenbeten
• Wondpleister
• Rolletje kleefpleisters 
• Elastische drukverbanden
• Driehoeksverband
• Kompressen en kleefveld
• Kleeflint
• Druivensuiker of tic tac
• Zonnecrème
• Aftersun
• Vloeibare zeep
• Schaartje
• Pincet en tekentang
• Zuigertje voor wespenbeten
• Veiligheidsspelden
• Latex handschoenen
• Steriele naalden
• Thermometer
• IJszakjes
• Crêpezwachtels
• Aluminiumdeken 
• Maandverband en tampons
• Ongevalsverklaring
  (bron: Dubbelpunt december 2011)

De apotheek in je buurt zal je er graag bij helpen.  

Een goed uitgeruste EHBO-koffer is onontbeerlijk, maar je moet er natuurlijk ook mee kunnen werken.  Voor € 75 komt het Rode Kruis een eerstehulpsessie geven voor jouw leidingsploeg.

Tips

• Zoek je meer over EHBO, dan kun je het boekje "eerste hulp voor jeugdleiders" bestellen.
• Of bekijk deze eerstehulptips.
• Heb je een smartphone?  Het Nederlandse Rode Kruis heeft een app voor EHBO.
• Brochures en vormingen vind je ook bij Rode Kruis – Vlaanderen, Motstraat 40, 2800 Mechelen, tel. 015-44 33 22, fax 015-44 33 11, documentatie@rodekruis.be, www.rodekruis.be.
• Vergeet zeker niet de medische steekkaart te laten invullen.